Brandstapel

Door Antje Veld, 30-12-2009

Nederlanders waren geen fanatieke heksenjagers. Maar in 1613 belandden in een maand toch 64 heksen op de brandstapel in Roermond.

Tegenwoordig kun je als toerist de Galgenberg in Roermond beklimmen. Maar in de Middeleeuwen probeerde iedereen deze plek te vermijden. Daar werden namelijk alle misdadigers en pechvogels ter dood veroordeeld. Aan de galg of op de brandstapel. Zo vonden hier ook 64 heksen hun einde in 1613 de gouden eeuw. Dit was het grootste heksenproces in de relatief niet zo bijgelovige Republiek der Verenigde Nederlanden.

Heks moet branden

De aanklachten liepen uiteen van het doden van kinderen met toverkunst tot het vernietigen van gewassen. De beschuldigde heksen, 63 vrouwen en een man, kregen niet echt een kans om zich te verdedigen. Ze werden net zo lang gemarteld totdat ze een bekentenis aflegden. Een maand lang werden elke dag 2 heksen verbrand. Opvallend, want de grotendeels calvinistische, relatief rijke Republiek stond niet bekend om zijn heksenjacht.

Roermond is bijgelovig

Waarom dit heksenproces toch binnen onze nuchtere landsgrenzen heeft plaatsgevonden, is niet geheel duidelijk. Roermond was in een aantal opzichten wel wat anders dan de rest van het land. Het was meer katholiek, er werden meer oorlogen uitgevochten en de bevolking was armer. Of je hier ook echt banger en meer bijgelovig van wordt? Het blijft voor ons wat vreemd om te begrijpen. Maar daar hebben die verbrandde heksen nu niks meer aan.